Zichem, een dorp in Vlaanderen, omstreeks 1900. Lewie Verheyden, gekend als de Witte, is met zijn 9 jaar de jongste van een boerengezin. Geen gelegenheid laat hij voorbijgaan om poetsen te bakken, soms tot ergernis van zijn ouders, leraars en vrienden. We volgen een aantal zomerdagen uit het leven van deze blonde kapoen, die op school van het stokje krijgt, naakt zwemt in de Demer, sigaartjes pikt bij een deftige heer en nooit verlegen zit om een leugentje om bestwil.

Reeds een eeuw lang verovert deze sympathieke witte deugniet met zijn schelmenstreken de harten van iedereen. Hij is een echte overlever, een plantrekker die op alles een antwoord weet, maar een van de goede soort, met een gouden hart. Ernest Claes schreef een zeer eigentijdse roman, waarin kinderen kletsen kregen, bier dronken en rookten. Niemand nam daar aanstoot aan. Op de achtergrond schildert de auteur het toenmalige dorpsleven en de mooie weidse natuur van het Kempenland. Enigszins stroef is het taalgebruik, en dan gaat het niet over de dialogen in het dialect - die zijn onaantastbaar - maar sommige zinnen van de verteller mogen iets vlotter en minder archaïsch herschreven worden. Wie vandaag naar Zichem gaat, ziet het nog allemaal voor zich gebeuren. Locaties als de Demer, de hoeve en de abdij van Averbode liggen er nog steeds zoals een eeuw geleden. In een verhelderend nawoord schetst literatuurwetenschapper Keersmaekers de ontstaansgeschiedenis van het boek. Wie dit boek leest, kruipt in de huid van de Witte, staat versteld van zijn gevatheid en geniet van de humor.

Belgrado, Servië, 1942. Voornamelijk joden zitten in een kampplaats. Ze worden door Gotz en Meyer met een speciaal gebouwde vrachtwagen - een gaswagen - naar hun definitieve bestemming gebracht. Ook de familie van de ik-persoon. Een halve eeuw later is de ik-persoon leraar. Hij maakt zijn stamboom op, maar ziet dat die flink gesnoeid is in de Tweede Wereldoorlog. Zelf heeft hij geen kinderen. Omdat hij de herinnering blijvend wil maken, gaat hij met zijn leerlingen op pad en zoekt plaatsen en omstandigheden die niet mogen vergeten worden.

Voor de lezer schreef David Albahari dit indringende boek, één alinea van 172 pagina's lang. Het is een literaire verwerking, een soms luchtig aandoend en aangenaam lezend relaas van wat niet vergeten mag worden, niet herhaald mag worden, voor geen 6 miljoenste deel.

Leuven, midden 18de eeuw. Pruikentijd, tijd van de Verlichting. Maar weinig licht in het leven van Louise, die wees wordt als tiener en haar lichaam biedt aan wie betaalt. Een man wil haar verheffen uit haar platvloerse bestaan en leidt haar naar hogere regionen. Louise doet haar best om haar kans te grijpen...

Het taalgebruik van de schrijfster is opvallend. Bovenop de mooi geformuleerde zinnen (in het begin, later minder) zijn de dialogen geschreven in spreektaal: Ge en u worden door elkaar gebruikt (typisch Vlaams), "'k weet ni" is voor niemand echt vreemd, andere voorbeelden zijn "da's al lank geleje" en "ge meugt hie ni zijn zelle, maske". Het boek telt 500 pagina's en is daarmee vaak langdradig en ik heb vaak gedacht: misschien valt de hele inhoud wel op de helft van dat volume te vertellen. Te veel weinig terzake doende passages hebben de laatste schifting overleefd. Inhoudelijk heeft de schrijfster zich goed gedocumenteerd over woning, kledij, gezondheid, omgangsvormen. Ook het thema Verlichting komt uitgebreid aan bod, geloof ook, geconcretiseerd in het werk van Spinoza. Verdienstelijk, maar te lang.

De reddingsboot beschrijft voornamelijk het leven en overleven in een boot en het proces wat daarop volgt.

Als Grace en haar kersverse man op de Empress Alexandra, een oceaanstomer,zitten en op weg zijn naar haar schoonouders,die net pas over haar bestaan te horen hebben gekregen,is er een ontploffing.

Er wordt schipbreuk geleden,passagiers moeten van boord en Grace komt in reddingsboot 14 terecht met nog 38 mensen.

Het is een gevarieerd gezelschap,oa een moeder met kind,Italiaanse vrouwen,een diaken en dan natuurlijk Hardie,die de leiding heeft en daadwerkelijk de baas speelt.

Eigenlijk is de reddingsboot overvol,er is maar voor minder mensen plaats,Hardie neemt de beslissingen,die niet altijd in goede aarde vallen.

Een drenkeling die ook nog aan boord wil komen wordt met harde hand afgewezen,een onmenselijk iets.

Het is leven,maar vooral proberen te overleven…

Men komt voor dilemma’s te staan,de keuzes zijn moeilijk.

Ik voelde de spanning die er heerste met de passagiers onder elkaar,honger en dorst gaan meespelen,diverse personen overleven het niet.

Men krijgt een taak toegedeeld om te hozen,je merkt hoe de krachten van de passagiers afnemen en er wordt gepraat en geruziëd

Drie weken op zee onder soms erbarmelijke omstandigheden is niet niks.

Dan is er ook nog de machtstrijd van Hardie tussen een van de vrouwen,dit gaat soms hard tegen hard

Ik probeerde me voor te stellen dat ikzelf op die boot zou zitten,niet wetende of je het wel zou redden,zou er zeker wanhopig van worden.

Je weet al dat Grace overleeft,in de proloog wordt verteld dat ze in de rechtszaal is.

Daar staat ze terecht voor mood met voorbedachten rade.

Waarom heeft ze geholpen de man overboord te gooien,daar gaat het over bij het proces.

Vond het een boek dat indruk op me gemaakt heeft,de wilskracht en toch het vechten om te overleven.

Je moet echt wel met die ontberingen mentaal sterk zijn ook,anders geef je volgens mij de moed op.

Hoe een klein boekje toch heel groot kan zijn!